Metabolik Sendromlu Hastaların Obezitede Sağlık İnanç Modeli Ölçeği’ne Göre Değerlendirilmesi

Abstract

Amaç: Bu çalışma, metabolik sendrom (MS) tanısı almış bireylerin obeziteye yönelik tutum ve inançlarını belirlemek, yaş, cinsiyet, eğitim durumu ve çalışma durumları ile Obezitede Sağlık İnanç Modeli Ölçeğinde (OSİMÖ) yer alan alt ölçekler arasında anlamlı bir farklılık olup olmadığını araştırmak amacıyla yapılmıştır. Yöntem: Çalışmaya, 19 yaş üstü, en az ilkokul mezunu, tiroid fonksiyon testleri normal, herhangi bir steroid ve hormon ilacı kullanmayan Uluslararası Diyabet Federasyonu (IDF) metabolik sendrom tanı kriterlerine (2005) göre MS tanısı almış olan gönüllü 113 birey alınmıştır. Çalışma kapsamındaki bireylere demografik özelliklerinin sorgulandığı kısa bir anket ve ardından OSİMÖ uygulanmıştır. Bulgular: Bireylerin %2.6’sının (n=3) fazla kilolu, %71.7’sinin (n=81) obez ve %25.7’si (n=29) morbid obez olduğu saptanmıştır. Bireylerin %99.1’inin ‘Metabolik Sendrom’ kavramını bilmedikleri görülmüştür. OSİMÖ’de yer alan alt ölçeklerden sağlığın önemi, ciddiyet algısı, engel algısı ve yarar algısı puanlarının yaş gruplarına göre anlamlı bir farklılık göstermediği belirlenirken yaş gruplarına göre duyarlılık algısındaki farkın anlamlı olduğu kaydedilmiştir (p=0.023). Ayrıca engel algısı alt ölçek puanlarının yaş gruplarına göre farkı anlamlılık eğilimi göstermiştir (p=0.051). Sağlığın önemi, ciddiyet algısı, duyarlılık algısı, engel algısı, yarar algısı alt ölçeği puanlarının cinsiyet grupları, eğitim ve çalışma durumlarına göre anlamlı bir farklılık göstermemiştir (p>0.05). Elde edilen korelasyon katsayılarına bakılarak hastaların beden kütle indeksleriyle (BKİ) alt ölçekler arasında güçlü bir ilişki olmadığı kaydedilmiştir (p>0.05). Sonuç: Bu çalışmanın sonucunda OSİMÖ’de yer alan alt ölçek puanlarının cinsiyet grupları, eğitim durumları, çalışma durumlarına göre anlamlı bir fark görülmemişken yaş gruplarına göre değerlendirildiğinde sadece duyarlılık algısı alt ölçeğinde anlamlı bir fark görülmüş ve yaş gruplarına göre engel algısında ise anlamlılık eğilimi saptanmıştır