Hastaların Akılcı İlaç Kullanımına Yönelik Bilgi ve Davranışları

Abstract

Amaç: Akılcı ilaç kullanımı (AİK); kişilerin klinik bulgularına ve bireysel özelliklerine göre uygun ilacı, uygun süre ve dozda, en uygun maliyetle ve kolayca sağlayabilmeleridir. Topluma yapılacak müdahalelerin daha etkin ve yerinde olabilmesinin en gerçekçi yolu, hastaların bu konudaki bilinç düzeylerinin ve yaklaşımlarının bilinmesidir. Bu çalışmanın amacı; hastaların AİK hakkındaki bilgi ve davranışlarının ortaya koyularak, gerekli önlemlerin alınması için bilimsel verilerin sunulmasıdır. Gereç ve Yöntemler: Kesitsel tipte, tanımlayıcı nitelikte olan bu araştırma, 2018 yılının Nisan ve Mayıs aylarında, Sağlık Bilimleri Üniversitesi Bursa Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi’nde yatmakta olan hastalarla anket çalışması olarak (n=152) yapıldı. Bulgular: Hastaların hastalık durumunda %91.6’sının doktora başvurduğu, kendi kendine başlanan ilaçların başında ağrı kesicilerin (%71.7) geldiği, tedavisini hekiminin önerdiği sürede kullananların oranının %43.4 olduğu, hastaların %67.8’inin eşdeğer ilacı kabul etmediği, %20’sinin tedaviden arta kalan ilaçlarını çöpe attıkları ve %63.6’sının evlerinde hiç kullanılmamış veya yarım kalmış en az 1 kutu ilaç bulundurdukları, %4.1’inin basında reklamı yapılan ilaç dışı tedavi ürünlerini direk kullanabilecekleri, %30’unun vitamin ve mineral desteği aldığı sonuçları ortaya koyulmuştur. Sonuç: Bu çalışmanın sonucunda hasta kaynaklı AİK ile ilgili parametrelerin bazılarının düzelme eğiliminde olmasına rağmen hala bir çok hatalı davranışların olduğu gösterilmiştir. AİK hasta merkezli yaklaşımın benimsenmesi için ortaya koyulan bu veriler eksiklerin düzeltilmesi için katkı sağlayacaktır.