Kırk yaş altında ve üzerinde akut miyokart enfarktüsü geçiren hastalarda psikososyal risk faktörlerinin karşılaştırılması

Abstract

Amaç: Birçok çalışma stres ve depresyon gibi psikososyal faktörlerin koroner arter hastalığı patogenezine önemli katkılar yaptığını ortaya koymuştur. Bu çalışmada, akut miyokart enfarktüsü (AME) tanısı konan 40 yaş ve altı genç hastalarda enfarktüs öncesi akut stres etkenleri ve subakut dönemdeki stres, depresyon ve anksiyete düzeyleri 40 yaş üstü hastalarla karşılaştırmalı olarak incelendi. Çalışma planı: Çalışmaya ilk kez AME tanısı konan 40 yaş ve altı 100 hasta (ort. yaş 35±4) ile 40 yaş üstü 100 hasta (ort. yaş 54±9) alındı. Hastalara enfarktüs sonrası erken dönemde yüz yüze görüşme ile DASS 21 ölçeği (Depresyon, Anksiyete, Stres Ölçeği) uygulandı; göğüs ağrısı öncesi iki saatlik dönem içinde duygusal veya fiziksel yönden yoğun bir stres yaratan bir durum yaşayıp yaşamadıkları sorgulanarak akut stres faktörleri araştırıldı. Ayrıca, koroner anjiyografi sonuçları yaş gruplarına göre değerlendirildi.Bulgular: İki yaş grubu karşılaştırıldığında, genç yaş grubunda sigara kullanımı ve aile öyküsü pozitifliği, 40 yaş üzeri hastalarda ise hipertansiyon, diyabet ve dislipidemi görülme oranları anlamlı derecede yüksek bulundu (p<0.05). Akut stres faktörü öyküsüne genç grupta anlamlı derecede daha sık rastlandı (%52 ve %20, p<0.01). DASS 21 ölçeğinin stres, depresyon ve anksiyete puanları da genç grupta anlamlı derecede yüksek idi (p<0.01). Genç grupta koroner arterleri normal bulunanlar ve tekdamar hastalığı olanlar çoğunlukta iken, daha yaşlı grupta çokdamar hastaları çoğunlukta idi (p<0.01). Sonuç: Akut stresi tetikleyici durumlar ve psikososyal risk faktörleri 40 yaş altı genç kişilerde AME gelişiminde etkili olabilir.