Risk factors for multiorgan failure and mortality in severe sepsis patients who need intensive care unit follow-up

Abstract

Giriş: Çoklu organ yetmezliği (ÇOY) yoğun bakım ünitelerinde önde gelen morbidite ve mortalite nedenlerinden biridir. Sepsis hastalarında ÇOY gelişimine katkı sağlayan risk faktörlerinin tespit edilmesi ve önlenebilir problemlerin çözümlenmesi mortaliteyi azaltmada önemli bir adım olabilir. Bu çalışmada yoğun bakımda yatan sepsis hastalarında ÇOY ve mortalite ile bağlantılı risk faktörlerinin araştırılması amaçlanmıştır. Hastalar ve Metod: Retrospektif veri toplamaya dayalı prognostik kohort çalışması gerçekleştirilmiştir. Ocak 2009-Mart 2010 tarihleri arasında, 22 yataklı solunumsal yoğun bakım ünitesine sepsis tanısı ile yatırılan hastalar çalışmaya dahil edilmiştir. Hastaların demografik verileri, Yoğun bakım ünitesi (YBÜ) ciddiyet skorları, mekanik ventilasyon uygulaması, sepsise neden olan ajan, yoğun bakımda kalış süreleri ve mortalite varlığı kayıt edilmiş olup risk faktörleri için lojistik regresyon analizi uygulanmıştır. Bulgular: Çalışmaya 347 sepsis hastası dahil edilmiştir. Kırk üç hastada (%12.4) ÇOY gelişmiş olup genel mortalite oranı %14.9dur (n= 52). ÇOY gelişimi için risk faktörleri dirençli patojen ve şok varlığı, total parenteral beslenme (TPB) ve yüksek APACHE II skoru olarak bulunmuştur. (sırasıyla p= 0.015 Odds oranı (OR) 3.47 güven aralığı (CI): 1.27 - 9.47, p= 0.001, OR: 30.8 CI: 11.41 - 83 - 49, p= 0.028, OR: 3.08, CI: 1.13 - 8.39, p= 0.003, OR: 1.10, CI: 1.04 - 1.18). Genel mortalite risk faktörleri ise nozokomiyal infeksiyon varlığı, üçüncü gün yüksek SOFA skoru, şok varlığı, sedasyon ve TPBdir. (sırasıyla p= 0.005, OR: 3.39, CI: 1.45 - 7.93; p = 0.001, OR: 1.51, CI: 1.27 - 1.81; p= 0.014, OR: 3.24, CI: 1.27 - 8.25; p= 0.003, OR: 3.64. CI: 1.54 - 8.58; p= 0.001, OR: 3.38, CI: 1.51 - 7.57). Sonuç: Yoğun bakımda takibi gereken sepsis hastalarında dirençli patojen varlığı, şok, TPB uygulanması ve yüksek APACHE II skoru ÇOY gelişimi açısından risk faktörleridir. Bu nedenle akılcı antibiyotik kullanımı, TPB uygulamasının azaltılması, infeksiyon kontrol programlarının uygulanması ve şokun önlenmesi çoklu organ yetmezliği ve mortaliteyi azaltacaktır.