Perkütan translüminal anjioplastiyi takiben periferik damar cerrahi girişimler.

Abstract

Birden fazla seviyede yerleşimli, tıkayıcı damar hastalıklarının tedavisinde perkütan translüminal anjioplasti (PTA) ile kombine veya PTA'yı takiben cerrahi revaskülarizasyon yapılan hastaların sonuçlarını değerlendirilmiştir. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya kliniğimizde 2000-2006 yılları arasında PTA ile kombine veya PTA sonrası periferik vasküler cerrahi girişime uğrayan toplam 22 hasta dahil edilmiştir. Yirmiiki hastaya ait toplam 28 ekstremitede inflow lezyon ile birlikte bulunan proksimal ek bir lezyon veya cerrahi işlemin seviyesini etkileyebilecek ayrı bir tıkayıcı damar hastalığı mevcuttu. Toplam 28 ekstremite ve 22 hastada PTA'yı takiben periferik damar cerrahisi gerçekleştirilmiştir. Hastaların ortalama yaşı 60.8±12.1 yıl (44-89) ve bir hasta hariç tümü erkek cinsiyette idi. Hastaların başvuru sırasındaki şikayetleri %31.8'inde istirahat ağrısı, %45.5'inde kladikasyo ve %22.7'sinde ayakta ülser varlığı idi. Ondört hasta sigara içicisi (%63.6), 9 hasta hipertansiyon (%40.9), 5 hasta diyabetik (%22.7), 3 hasta ASKAH (%13.6), 9 hasta hiperlipidemikti (%40.9). Ekstremitelerin tümüne PTA yapılmasının yanında 12 ekstremite arterine ayrıca stent takılmıştır. Hastaların erken ve orta dönem sonuçları incelenmiştir. Bulgular: Onüç hastaya takip eden 1 ay içerisinde diğer 9 hastaya ortalama 17.1±12.5 ay içerisinde periferik damar cerrahisi girißimi uygulanmıştır. Cerrahi girişimler; 17 hastada femoro-popliteal bypass, 3 hastada aorta-bifemoral, 2 hastada aorta-biiliyak bypass greft ameliyatları yapılmıştır. Primer cerrahi sonrası 2 hastada grefte embolektomi, bir hastada ise re-femoro-popliteal bypass yapılmıştır. Mortalite veya ekstremite kaybı olmamıştır. Poliklinik takiplerinde 3 hastanın kladikasyo şikayetleri devam etmekle birlikte greftlerin açık olduğu tespit edildi. Sonuç: iyi seçilmiş hastalarda, PTA ve cerrahi vaskülarizasyonun aşamalı veya birlikte uygulanması etkili ve güvenlidir. Ayrıca uygulanacak cerrahinin daha kısıtlı alanda kalmasına ve dolayısı ile daha az mortalite-morbiditeye sebep olabileceği akılda tutulmalıdır.