Egzersizin neden olduğu miyokardiyal iskemi ile yüksek duyarlılıklı C-reaktif protein ve neopterin ilişkisi

Abstract

Amaç: Yüksek duyarlılıklı C-reaktif protein (hsCRP) ve neopterin, ateroskleroz gelişimi ile ilişkilidir. Bu çalışmada kararlı anjina pektorisli (KAP) hastalarda, egzersiz stres testi (EST) esnasında oluşan miyokart iskemisi ile hsCRP ve neopterin seviyeleri arasındaki ilişki ve EST ile hsCRP ve neopterin düzeylerinde meydana gelen değişimin tıkayıcı koroner lezyon varlığını öngörmedeki yeri araştırılmıştır. Yöntemler: Çalışmamız prospektif, gözlemsel olarak dizayn edildi. Çalışmaya KAP ile takip edilen 45 hasta alındı. Egzersiz stres testi pozitif grupta 23 (15 erkek, yaş ortalaması 54±10 yıl), EST-negatif grupta 22 hasta (14 erkek, yaş ortalaması 52±9 yıl) mevcuttu. Her hastadan EST’den 1 saat önce ve 30 dakika sonra alınan kan örneklerinde hsCRP ve neopterin düzeyleri belirlendi. Egzersiz stres testi pozitif olan hastalara koroner anjiyografi yapılarak tıkayıcı koroner lezyon varlığı ve Gensini skoru ile yaygınlığı değerlendirildi. Bulgular: Egzersiz stres testi öncesi hsCRP ve neopterin düzeyleri iki grup arasında benzer iken EST sonrası hsCRP düzeyleri, EST-pozitif grupta daha yüksek izlendi (p=0.03); neopterin düzeyleri açısından EST sonrasında iki grup arasında fark saptanmadı (p=0.4). Egzersiz stres testi, EST- pozitif olan grupta hem hsCRP, hem de neopterin düzeylerinde anlamlı artışa neden olurken (sırasıyla, 3.8±2.8 mg/L’den 4.3±3.1 mg/L’ye, p=0.001; 8.7±4.0 nmol/L‘den 13.1±10.0 nmol/L’ye, p=0.001), egzersiz stres testi negatif olan grupta sadece neopterin düzeylerinde anlamlı artış izlendi (6.9±1.8 nmol/L‘den 9.0±3.9 nmol/L’ye, p=0.001). Tıkayıcı koroner lezyon varlığı ve yaygınlığı ile herhangi bir noktada bakılan hsCRP ve neopterin düzeyleri arasında ise anlamlı ilişki izlenmedi. İstatistiksel analiz Ki-kare, eşleştirilmemiş t, Mann-Whitney U ve Wilcoxon rank testleri ile yapıldı. Testlerin öngördürücü değerini belirlemede lojistik regresyon analizi kullanıldı. Sonuç: Kararlı anjina pektorisli hastalarda tıkacı lezyonun varlığından bağımsız olarak pozitif egzersiz testi sonrasında oluşan hsCRP artışı, miyokardiyal iskemi sırasında oluşan immün aktivasyonun bir göstergesi olabilir.