Mezenterik arteriyel varyasyonların multi dedektör bilgisayarlı tomografik anjiyografi ile değerlendirilmesi

Abstract

Giriş ve Amaç: Mezenterik arteriyel varyasyonlar toplumda oldukça sıktır. Çölyak arter, hepatik arter ve süperior mezenterik arter ile ilgi- li bu varyasyonların majör abdominal cerrahi öncesi bilinmesi oldukça önemlidir. Çalışmamızın amacı abdominal multi dedektör bilgisayarlı tomografi incelemesi yapılan geniş bir hasta popülasyonunda çölyak arter, hepatik arter, süperior mezenterik arter ve inferior mezenterik arter anatomisindeki varyasyonları saptamaktır. Gereç ve Yöntem: Çeşitli nedenlerle abdominal multi dedektör bilgisayarlı tomografi ince- lemesi yapılan toplam 587 hasta geriye dönük olarak değerlendirilmiş ve çölyak arter, hepatik arter, süperior mezenterik arter ve inferior me- zenterik arter varyasyonlarının prevalansı belirlenmiştir. Bulgular: 500 vakanın 443'ünde (%88.6) normal çölyak arter anatomisi ve 57'sinde (%11.4) çölyak arter varyasyonları izlenmiştir. En sık rastlanan çölyak arter varyasyonu hepato-gastrik trunkus olarak belirlenmiştir (%3.8). Çölyak arter anatomisinde izlenen varyasyonlar şu şekildedir (n=57): 19 vakada (%3.8) hepato-gastrik trunkus, 17 vakada (%3.4) gastro-splenik trunkus, 13 vakada (%2.6) hepato-splenik trunkus, 3 vakada (%0.6) gastro-splenik-mezenterik trunkus ve 3 vakada (%0.6) çölyak-mezente- rik trunkus olup, 2 vakada (%0.4) çölyak trunkus izlenmemiş; ikisinde de ana hepatik arterin abdominal aortadan çıktığı görülmüştür. 500 vakanın 364'ünde (%72.8) normal hepatik arter anatomisi ve 136'sında (%27.2) hepatik arter varyasyonları izlenmiştir. En sık rastlanan hepa- tik arter varyasyonu (%8.6), süperior mezenterik arterden kaynaklanan replase sağ hepatik arter varyasyonu olmuştur. 500 vakanın 423'ünde (%84.6) normal süperior mezenterik arter anatomisi ve 77'sinde (%15.4) süperior mezenterik arter varyasyonları izlenmiştir. En sık rast- lanan varyasyon ise 51 vakada (%10.2) saptanan süperior mezenterik arterden kaynaklanan replase sağ hepatik arter varyasyonudur. Çalış- mamızda inferior mezenterik arter varyasyonu saptanmamıştır. Sonuç: Multi dedektör bilgisayarlı tomografik anjiyografi mezenterik vasküler anatomi ve varyasyonların değerlendirilmesinde kullanılacak oldukça güvenilir ve invaziv olmayan bir görüntüleme metodudur.