Hiperlipidemisi olan hastalarda atorvastatin, rosuvastatin, atorvastatin + ezetimib ve rosuvastatin + ezetimib’in lipid profili ve yüksek sensitif C-reaktif protein düzeyi üzerine olan etkisi

Abstract

Amaç: Hiperlipidemi kardiyovasküler morbidite ve mortalite ile ilişkili majör risk faktörlerinden biridir. Statinler ve yeni tanımlanan bir ajan olan ezetimib hiperlipidemi tedavisinde kullanılmaktadır. Bu ilaçlar tek başlarına ve kombinasyon tedavisi olarak kullanılabilir. Ayrıca gösterilmiştir ki bu ilaçlar hsCRP düzeylerini azaltırlar ve bu inflamatuar belirteç ateroskleroz ile ilişkilidir. Bu çalışmanın amacı hiperlipidemisi olan hastalarda atorvastatin, rosuvastatin, atorvastatin + ezetimib ve rosuvastatin + ezetimib’in total kolesterol (TK), LDL-kolesterol, HDL-kolesterol ve trigliserit düzeyleri ile hsCRP düzeyleri üzerine olan etkisini araştırmaktır. Gereç ve Yöntem: Prospektif anlamda 4 hafta boyunca 47 hasta atorvastatin 10-20-40 mg (grup 1), 45 hasta rosuvastatin 10-20 mg (grup 2), 30 hasta atorvastatin + ezetimib 10-20 + 10 mg (grup 3) ve 24 hasta rosuvastatin + ezetimib 10-20 + 10 mg (grup 4) kullandı. Çalışma popülasyonunun ortalama yaşı 58 ± 11 idi. Hastaların %60’ı erkekti. Hastaların %66’sı hipertansif, %32’si diyabetik, %23’ünde aile öyküsü, %23’ü sigara içicisi ve %32’sinde koroner arter hastalığı mevcuttu. Bulgular: Gruplar bazal demografik ve laboratuar karakteristikleri yönünden iyi eşleşmişti. Dört haftanın sonunda atorvastatin; TK %21, LDL-K %30, TG %22 düşürmüş ve HDL-K %13 artırmıştı. Rosuvastatin; TK %27, LDL-K %41, TG %26 düşürmüş ve HDL-K %25 artırmıştı. Atorvastatin + ezetimib; TK %33, LDL-K %45, TG %31 düşürmüş ve HDL-K %12 artırmıştı. Rosuvastatin + ezetimib; TK %31, LDL-K %49, TG %30 düşürmüş ve HDL-K %22 artırmıştı. Bazalden 4. haftaya kadar ortalama % değişim açısından gruplar arasında artmış HDL-K ve azalmış TG düzeyleri arasında anlamlı ilişki yoktu. Fakat atorvastatin + ezetimib ve rosuvastatin + ezetimib, atorvastatine göre TK anlamlı şekilde azalttı (p=0.008 ve 0.013). Ayrıca bazalden 4. haftaya kadar ortalama % değişim açısından gruplar arasında LDL-K düzeylerindeki azalış arasında anlamlı ilişkimevcuttu. Dört haftanın sonunda hsCRP grup 1’de %11, grup 2’de %23, grup 3’te %38 ve grup 4’de %42 azalmıştı. Buna göre grup 1 ve 3 (p=0.041), grup 1 ve 4 (p=0.033), grup 2 ve 3 (p=0.036), ve grup 2 ve 4 (p=0.014) arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki bulundu. Fakat grup 1 ve 2, ve grup 3 ve 4 arasında anlamlı ilişki bulunamadı. Çalışmada sadece 1 hastada karaciğer fonksiyonlarında bozulma saptandı (‰7). Sonuç: Yalnız başına rosuvastatin ve ezetimibe ile kombinasyonu atorvastatine göre özellikle LDL-K olmak üzere hiperlipidemili hastalarda lipid profilini iyileştirmektedir. Fakat her iki statinin de ezetimibe ile kombinasyonu LDL-K düzeyini hemen hemen eşit miktarda düşürmektedir. Statinler hiperlipidemili hastalarda hsCRP düzeylerini azaltmaktadırlar. Statinlere ezetimibe eklenmesi yalnız başına statine göre hsCRP düzeylerini daha etkili şekilde düşürmektedir.