TOPLUM BAĞIŞIKLIĞI VE HALKA BAĞIŞIKLAMA

Abstract

Bağışıklama hizmetleri, insanların hastalıklardan korunmasında ve ölu?mlerin önu?ne geçmede son derece önemli halk sağlığı mu?dahalelerinden biridir. Gu?nu?mu?zde 20’den fazla hastalığa karşı aşı geliştirilmiş olmakla birlikte pek çok kişinin aşılara erişimi yetersizdir. Bununla birlikte sadece bazı kişilerin değil, toplumun tamamının aşılanması tercih edilmektedir. Bu kapsamda toplum bağışıklığından bahsedilmektedir. Toplum bağışıklığı, aşı veya hastalığı geçirme sonucu o hastalığa karşı bağışıklık kazananlar sayesinde diğer kişiler için hastalık bulaşmasına neden olacak karşılaşma riskini azaltır. Bu sayede salgınların önlenmesi ve olası bir salgında da morbidite ve mortalitenin sınırlanması sağlanır. Toplum bağışıklığından bahsedebilmek için her hastalık için değişen değerlerde, toplumun belli bir oranda bağışık olması gerekmektedir. Bu; bazen ekonomik, lojistik vb. etkenler sebebiyle mu?mku?n olamadığında halka bağışıklama (ring vaccination) gibi başka bağışıklama stratejilerinin du?şu?nu?lmesi söz konusu olabilmektedir. Halka bağışıklığı, enfekte vaka etrafındaki bir \"halka\" içindeki herkesin aşılanması ile vaka etrafında bir bağışıklık tamponu oluşturmayı amaçlamaktadır. Toplum bağışıklığını tamamlayıcı olarak kullanılabileceği gibi yetersiz kaynak olan toplumlarda toplum bağışıklığı sağlanamıyorsa ve sporadik olarak göru?len hastalıklarda tek bağışıklama stratejisi olarak da tercih edilebilmektedir. Bu yaklaşım, COVID-19 salgınında belli durumlarda da uygulanabilirliği açısından değerlendirme aşamasındadır.